Samen met alle ouders werken aan leesbevordering: schoolbeleid en klaspraktijk

Ouders zijn onmisbare partners in het leesnetwerk van je school. Tijdens deze nascholing krijg je zowel inzicht in de voorwaarden op schoolniveau voor een geslaagd partnerschap als inzicht in alle opties die je als leerkracht hebt om een actieve leesopvoeding te voeren. We starten met een breed wetenschappelijk kader en de voorwaarden op schoolniveau. Na de koffiepauze splitsen we op in twee groepen: één groep zoomt in op de rol van ouders in leesbevordering en hoe dit versterkend kan werken voor de school en het beleid, een andere groep diept de klaspraktijk uit. Verwacht je aan materialentips,  praktijkvoorbeelden uit scholen, uitwisselingskansen en reflectieopdrachten.

Programma

We starten in grote groep met een breed wetenschappelijk kader over de taalontwikkeling van (meertalige) kinderen en de rol van een helpende volwassene. We staan samen stil bij het belang van de thuiscontext en hoe jullie als school daar een groot verschil in kunnen maken. We stippen belangrijke voorwaarden op schoolniveau aan.

Na de koffiepauze splitsen we op in twee groepen. De ene groep (schoolbeleid) zoomt in op de rol van ouders in leesbevordering en hoe dit versterkend kan werken voor de school en het beleid. Wat zijn de eerste stappen in visie en beleid? Wat is de rol van ouders als het gaat over leesbevordering en hoe kan dit versterkend werken op jullie schoolpraktijk? De andere groep (klaspraktijk) bedenkt geschikte activiteiten, oefent op het formuleren van adviezen en bekijkt alle opties die jij hebt als leerkracht om een actieve leesopvoeding te voeren.

Schoolbeleid

Via stellingen onderzoek je het onderscheid tussen de rol van leerkrachten en die van ouders, en je leert methodieken kennen waarmee je als schoolteam realistische en bewezen effectieve verwachtingen ten aanzien van ouders kan formuleren. Deze verwachtingen kunnen daarna geïntegreerd worden in je schoolvisie, je engagementsverklaring of je communicatie. Met concrete handvaten ontdek je hoe je ouders kan betrekken bij je leesbeleid, ongeacht hoe ver je school momenteel staat in het uitwerken van een leesplan. Quick-scans helpen je om verbeterpunten rond meertaligheid en ouderbetrokkenheid op te sporen, en je krijgt inzicht in welke informatie over gezinnen reeds aanwezig is en welke nog ontbreekt, telkens aangevuld met tips om hiermee verder te werken. Je staat stil bij het belang van boeken in de thuiscontext en leert hoe je als school financiële en praktische drempels kan wegwerken, ondersteund door voorbeelden uit andere scholen en bruikbaar materiaal. Daarnaast maak je kennis met boeken en taalmaterialen die geschikt zijn voor gezinnen zonder leescultuur, voor laaggeletterde ouders en voor meertalige gezinnen. Je krijgt richtlijnen om passende ouderactiviteiten te kiezen, met aandacht voor wat wel en niet werkt voor laagopgeleide ouders, en voor de vraag wanneer activiteiten best op schoolniveau of in de klas georganiseerd worden. Tot slot is er ruimte voor reflectie, zodat je alle inzichten kan vertalen naar jouw schoolcontext en naar huis gaat met haalbare ideeën én nieuwe ambities voor je team.

Klaspraktijk

Ouders spelen een cruciale rol in de leesopvoeding: een kind wordt vijf keer vaker een lezer wanneer ouders actief meelezen en voorlezen. In de nascholing verken je eerst wat ouders concreet kunnen doen en hoe hun rol verschilt van die van de leerkracht. Daarna bekijk je inspirerende praktijkvoorbeelden uit andere scholen en ontdek je welke acties werken voor verschillende doelgroepen. Je krijgt praktische tips en materialen die geschikt zijn voor alle gezinnen, ongeacht hun taal- of opleidingsniveau. Er is ruimte om ideeën uit te wisselen over het betrekken van ouders en om elkaar via een EHBO-methodiek te helpen bij knelpunten in de samenwerking. Je analyseert een slecht voorbeeld om duidelijke do’s en don’ts te formuleren voor het geven van boekentips, en je oefent met concrete cases. Daarnaast leer je modeling inzetten als methodiek, waarbij niet alleen voorlezen maar ook praten over boeken, zoekopdrachten en liedjes een plaats krijgen. Tot slot werk je samen aan een krachtig welkomstwoord dat helder maakt wat je van ouders verwacht. Doorheen de nascholing blijft er aandacht voor laagopgeleide en meertalige ouders en krijg je reflectietijd om alles naar je eigen klaspraktijk te vertalen.

Doelstellingen

Na het volgen van de nascholing:

• heb je meer inzicht in de rol van ouders bij leesbevordering thuis;
• weet je welke verwachtingen tav ouders realistisch en effectief zijn;
• zet je met je team verdere stappen in beleidsvoering en visieontwikkeling rond dit thema.

Specifiek voor directies, zorgcoördinatoren, beleidsondersteuners:

• benoem je de stappen op schoolniveau om tot succesvolle praktijkacties met ouders te komen;
• neem je ouders als partners op in (bestaande) taal- en leesplannen;
• kies je effectieve ouderactiviteiten gericht op de doelen uit jouw leesbeleid en op maat van je doelgroep;
• is het helder waar je school staat en welke taken er nog liggen;
• breng je een efficiënte uitleen van geschikte boeken in de praktijk;
• heb je argumenten om andere leden van je team te motiveren om hier tijd en energie in te investeren;
• neem je evidence informed beslissingen over de invulling van jullie partnerschap met ouders.

Specifiek voor klas- en zorgleerkrachten:

• benoem je de stappen om samen met ouders tot succesvolle praktijkacties rond leesplezier te komen;
• kies je effectieve ouderactiviteiten gericht op de doelen uit jouw leesbeleid en op maat van jouw doelgroep;
• richt je ouderactiviteiten in over dit thema zonder ouders uit te sluiten;
• verwerf je inzicht in hoe je ouders kan faciliteren in hun ouderrol rond leesplezier thuis;
• reik je ouders geschikte materialen aan om hun rol op te nemen;
• geraak je over drempels in je samenwerking met ouders;
• heb je inzicht in wie wanneer als rolmodel kan optreden;
• kan je zelf expliciet modelen bij boeken,-taal en leesactiviteiten naar ouders toe;
• maak je je eigen versie van een ideaal welkomstwoord voor een ouderactiviteit.

Doelgroep

Deze nascholing richt zich zowel op ondersteunende functies in onderwijs zoals zorgcoördinatoren, directies, beleidsondersteuners, als op (zorg)leerkrachten en leraren in opleiding (zowel kleuterleraren als leraren van de lagere school, 1ste en 2de graad). Verder zijn ook pedagogisch begeleiders, onderwijsopbouwwerkers en brugfiguren welkom.

Deze nascholing richt zich zowel op ondersteunende functies in onderwijs zoals zorgcoördinatoren, directies, beleidsondersteuners, als op (zorg)leerkrachten en leraren in opleiding (zowel kleuterleraren als leraren van de lagere school, 1ste en 2de graad). Verder zijn ook pedagogisch begeleiders, onderwijsopbouwwerkers en brugfiguren welkom.

Voor een deel van deze nascholing splitsen we op in twee groepen. De groep ‘schoolbeleid’ richt zich op directies, zorgcoördinatoren en beleidsondersteuners. Voor de deelnemers in die groep is een minimum aan beleidsvoerend vermogen wenselijk. De groep ‘klaspraktijk’ richt zich op (zorg)leerkrachten en leraren in opleiding (zowel kleuterleraren als leraren van de lagere school, 1de en 2de graad). Vanwege deze opsplitsing is het aangewezen om met 2 personeelsleden in te schrijven.

Mee te brengen door cursist

Een toestel (smartphone, tablet of laptop) met internet. Iets om te noteren.